Thangteeka hi rualban
lo, chhungkhat laina sawi tur pawh nei lo, ringvai a ni a. A nu leh pa hming
takngial pawh a hre lo a. A pian kum erwh Thli chhe tleh kum tih an hria a ni
awm e.Thiante u, tun hmaa ka blog hming 'LENTUPUI' kha a mawi chu ka ti viau a, mahse mimal leh vengchhung velah eng eng emaw hming a hmang an lo awm ve nual mai a, hming danglam deuh ka duh si a, ka pian leh murna hmun hming "KHANDAIH" tiin ka thlak ta mai e.
Wednesday, January 24, 2018
ZORAM TLUANA MI RIANGVAI THANGTEEKA
Thangteeka hi rualban
lo, chhungkhat laina sawi tur pawh nei lo, ringvai a ni a. A nu leh pa hming
takngial pawh a hre lo a. A pian kum erwh Thli chhe tleh kum tih an hria a ni
awm e.Monday, January 22, 2018
MAWMRANG TLANG HUAI LAL SAHMULA
Buata Bawihtlung
9862035204, buata.tkt@gmail.com
Wednesday, January 17, 2018
NAIK SABINGA CHANCHIN
Sabinga Lung hi Aizawl Upper Khatla-ah a awm a, rual u deuh te chuan
an la hre viau na a, thangtharte zingah erawh hre lo kan tam ta viau awm e.
Indopui Pakhatna 1914-1918 lai, kum 1915 chawhnu lamah British War
Committee, a hnu a ‘War Cabinet’ tih zui tak khan, France ram khawthlang lama
hnathawktu indaihlohna chuan an ral dona kawngah nasa takin nghawng a nei thei
dawn tih an hria a. Kum 1917 ah Lushai Labour Corps chu din a ni ta a. Aizawl
(Aijal) atangin Mizo (Lushai) 2100 zette chu France ramah hian an tir ta a.
Lushai Labour Corps zingah hian Sabinga pawh telin France ramah hian a
kal ve a. Sabinga hi pa lian lam deuh, tlangval fel leh pian tha tak, hmel pawh
tha ve tak a ni a. France ram kal Mizo tlangval rual 2100 zet zingah infiamna
leh thil tihna hrang hrangah Sabinga chu a thei ber (Champion) a ni deuh zel. A
remhriatna leh a felna te, a tlawmngaih leh taimaknate, tawng a man chakna
avangte chuan an hotute pawhin an hre hle a, thil tihho reng rengah a
kaihruaitu pawlah a tang deuh zel thin. Lushai Labour Corps dintu British
sorkar pawh chu a chungah a lawm ve hle a ni ang, Indopui pakhatna zawh hnuah
lawmman atan Rs. 850/- lai Sabinga hi a rawn pe leh a ni. Chutianga ral
hmatawnga kum khat chuang an awm chhung chuan, Lushai Corps (Mizo) zingah mi 71
vel zet ten nunna an chan a. Kum 1918 May thla-ah Mizoram panin an lo let leh
a, June 1918-ah Lushai Hills an lo thleng leh a ni.
MIKHUAL TLANGVAL A BUAN HNEH
LO:
Sabinga hi tlangval lai pawhin, chak leh tlawmngai thei tak mai, an
khuaah pawh inbuan chak a sawi a ni ve a. Tum khat chu mikhual tlangval nen an
inbuan tir a. Sabinga chuan hneh ngei tura an ngaih laiin, a hneh ta tlat lo
mai, mak an ti hle a. Mikhual tlangval hriat lohvah, a thian te chuan, “…tinge
kha mikhual tlangval kha i hneh loh mai le, i hneh ngei kan lo ring a sin, ava
mak ve maw le!,” an ti a. Sabinga chuan, “Khai a, fahrah a nih kha in hre na
nge?” a ti mai a. Kha mikhual kha Fahrah a ni tih a rukin a lo hre sa a,
chuvang chuan ngawi rengin lo hneh lo der hi a lo ni awm a.
France atanga an lo haw hnuah Khandaih khaw nula hmeltha Zazawni nen
inneiin fa pakhat an nei a. Vanduaithlak takin an fapa chu kum hnih mi lekin a
thi ta a. Chutia a fapa a chan ta mai chu a lungleng hle a, Aizawl lamah a kal
leh ta a. Zazawni nen pawh an inthen zui a. Chutih lai chuan Aizawlah sipai an
la a. Sipai latu Sibudar hnenah chuan “Kei pawh Sipai ah ka tang ve duh asin” a
ti a. Sibudar chuan, “i duh a thu a ni mai lawm, kan hrechiang che a, i tan
dawn chuan i intlar ve a ngai lo ve,” a lo ti mai a.
HRAWVA FARNU NUPUIAH A NEI:
Khandaih Sikul zirtirtu hmasa Hranga fapa C.Nundanga sawi dan chuan, Sabinga
hi a hmel leh pian te a tha a, mi hriat a hlawh bawk nen, nula lamah pawh a
luck ve viau a ni awm e. Tichuan Aizawl lal Hrawva farnu Darzingi chu nupuiah a
nei ta a. Darzingi nen hian fa pakhat an nei a, chu chu Lalbuati a ni a.
Lalbuati leh a fate – Lalromawia te hi rambuai vel lai atang khan Kawnpui
(Kolasib District) lamah an awm a, an inbengbel ta a ni.
MIZO SIPAI TANGTEN HEK AN TAWK:
Sabinga sipai a tan nawn leh lai hian Mizo sipai tangte chu Rumliana
leh midang dang te an ni a. Mizo sipai tangte khan Sipai inkhaihhruaina an zawm
tha viau lo a ni mai thei. Kha tih laia Lushai Hills District (Mizoram) awptu,
Superintendent hmasa ber Major J. Shakespeare-a chuan Assam IGP, Shillong
hnenah chuan, “Mizo te chu discipline nei lo lutuk, Sipai a tang tlak pawh an
ni lo” tiin kum 1933 khan lehkha a thawn a. Assam IGP chuan Mizo sipaia tangte
chanchin a hriat chuan, a hmunah kal chilh a, amah ngeiin rawn enfiah a duh ta
a. Tichuan, IGP in Lushai Hills District (Mizoram) a tlawh dawn tih an hriat
chuan, sawrkar (Superintendent) ho chuan theihtawpin an lo inpuahchah ta a.
MIZO FOOTBALL TEAM CAPTAIN A
NI:
Kum 1933-ah Assam IGP chu Aizawl ah a lo kal ta ngei a. Assam Rifles
te hi IGP hnuaia awm an ni a. A lo kal lawmnan ‘Mizo Football Team’ leh Vai
(Gorkhali) Team te chu Football khel tura tih an ni a. Capt. Robertson-a chu
Referee a ni a. Sabinga chu Mizo Football Team Captain a ni. Inkhelh hmain
Mizote hi an infuih lawk nasa hle a. Mizo leh Vai inkhel a ni a, chak ngei ngei
an tum a. Chak loh ai chuan in seh te pawh huam mai turin an infuih lawk a.
Tin, an zingah hliam na an awm palh pawhin a enkawlna tur an thawh khawm anga
Shillong-ah an in dah tur thu Jemadar Bawihchhunga’n a puang hial bawk a.
Tichuan, hnam leh hnam, ram leh ram inkhel ang main theihtawp tak meuhin an
inkhel ta a ni.
Kum 1934 khan Mizo thalai 50 zette chu Sipaiah an lak belh ta a. Hei
hi a huhova Mizote sipaia kan tan hmasak ber tum niin a hriat. Kha inkhelh
avang khan a vawi khat nan Mizote a huhovin sipai kan tan phah a ni. Tin, kha
mi tum a Mizo Team-te kha, Mizo hming chawi a Football Team hmasa ber niin a
hriat a. Chuvang chuan Sabinga hi Mizo Football Captain hriat theih hmasa ber a
ni mai awm e.
Mizo tlangval 50 rual sipai a lut thar te chu hmun hnih a thenin, 1934
khan Sadhya-ah leh Kohima-ah training tura tih an ni a. Lance Naik Sabinga pawh
Naik-ah a kaisang a, 2nd Battalion Assam Rifles, Sadhya-ah sawn a ni ve nghal
a. Sabinga kaihruainain Mizo sipai tang thar mi 25 te chu Sadhya-ah chuan
tluang takin an kal ta a.
SABINGA A THI THUT:
Sadhya-ah kum khat pawh a awm tlin hma, awm hmun an bengbel awrh tihah
Sabinga chu China ramri lamah enthlatu (spy) hna thawka kalin an Battalion
Commandant chuan a hruai a. Chutah chuan vanduaithlak takin thing zar, vur in a
bawm khah luk, rit tak tliak chuan Sabinga chu a tlak ta hlauh mai a, a thluak
tuamtu a thler a. Tichuan, rin loh takin Sabinga chu February ni 28, 1935 khan
Dibrugarh-ah a thi ta thut mai niin sipai tangve te chuan an sawi a.
UNION JAG HMANGA KHUH:
Sabinga chhungte leh 1st Assam Rifle leh 2nd Assam Rifle te tangkawp
chuan ni 26.05.1935 khan Sabinga pualin Aizawl Khatla veng Far hmunah Sabinga
Lung chu mawi takin an phun ta a. Sabinga Lung phun ni hian Sorkar mi lian leh
Aizawl mi pawimawh hrang hrang an tel kim hle a. Sipai lal te, Aizawl pastor
leh Mizoram awptu lal ber Bawrhsap Major MC Call te pawh an tel a.
SABINGA LUNG HUMHALH LEH
TUAIHNUM:
(UPDATED - Sabinga Lung phun siam thar leh hawnna 29.10.2022 (Inrinni) hian, ka zing chhuak chu ka tel ve nghal a, nihlawh ka inti hle. https://buatabawihtlung.blogspot.com/2022/11/sabinga-lung-phun-that-ni-2022.html BB)
Monday, December 11, 2017
ROTHAI PÛK KA LÛT VE TAWH
![]() |
| Phingnu leh Phingpa |
KRISMAS HLA 'AN RUAT LAL IMANUELA' LEH A PHUAHTU
- Pi Solfathangi, Tuikhuahtlang
- Pu B. Ngurchhawna, Phullen
- Kristian Hla Bu
Tuesday, September 12, 2017
ALPHONS KANNANTHANAM
Monday, July 17, 2017
Mahse Nang chuan Nangmah kha
Mi'n an ring lo che a ni thei, mahse nang chuan nangmah kha ring tlat ang che.
Mi'n an phatsan che a ni thei, mahse nang chuan nangmah kha phatsan ve hauh suh ang che.
Mi'n an rinawm loh san che a ni thei, mahse, nang chu nangma lakah rinawm tlat ang che.
Mi'n i thupek an zawm lo a ni thei, mahse nang chuan nangma thupek kha zawm tlat zel ang che.
M'n anchhia an lawh che a ni thei, mahse nangmah leh nangmah chu anchhia inlawh ngai hauh suh ang che.
Mi'n an zahpui che a ni thei, mahse nang chuan, nangmah leh nangmah kha inzahpui hauh suh ang che.
Mi'n an ngai nep che a ni thei, mahse nang chuan nangmah leh nangmah kha inngai nep ngai hauh suh ang che.
Buata Bawihtlung
BB170720171200AM
Duhthusam leh Lungawina
Mahse,
Lungawina an neih tel si loh chuan, mirethei mai an ni.
Monday, June 12, 2017
Pu Nunga kha a tuarchhelin a lo tlawmngai ngawt mai
Rei ngial hnuah phone chu lo lain, Ani chu ramah a lo kal daih hi a lo ni a, a thianpa, VC member ni ve bawk chu be mai turin min ti a. Mahse chumi No chu ka neih loh vangin min rawn thawn mai turin ka ngen nghal zat a. 'Awle' a ti mai a, ka nghak ta a.
A nghaktu zawk tan chuan thil hi a rei sam an tih angin, ka rin aiin VC phone No chu min rawn thawn har a. Ka va call leh a, "ka rawn thawn dawn e, lo nghak lawk rawh" a lo ti leh a. Pu Nunga hi Tezpur ah te kan lo zin dun tawh a, ka rin zawng tak a ni a, a rawn thawn mai ang tiin ka nghak leh ta a.
Rei ngial ka nghah hnuah pawh chuan a la rawn thawn ta chuang lo. An venga kan thiltihtur chu ruahmanna siam vat ngai a ni tawh si. Rilru a hmanhmawh a, midang biak tur mai ka hre si lo. Ka nghak rei ta bawk e a, tiin Pu Nunga chu ka va call leh a. "Aw, hei ka hmetchhuak fuh mai hlei thei lo a...ka rawn tithei trep e" a lo la ti leh ta cheu mai. Tihtheih dang awm hek suh, ka nghak leh ta ngawt mai a.
Rilru hmanhmawh bawksi, ai u te han tur chhen chu nuam si lo, chuti chung pawh chuan ka va call sek tawh lehnghal a.! Rilruah ruahmanna thar a lo lut a. Ka No mamawh chu lo thawn lovin, aman bia se, keimah min rawn biak tir mai se tih ka tum a, Pu Nunga chu ka va call leh a. Chutah chuan ka rin loh lam daih thil a lo thleng hi a lo nia.
Pu Nunga chuan, "Ngawi teh, ka lo thawn dawn thin a, ka ti hlei thei lo a a ni. Nichina min lo call hmasak ber khan, Thingkung atangin ka tla fel deuh chiah a, ka duh angin ka che thei lo a lawm le. Hei, tunah phei chuan min bawihsawmtu tur an lo thleng a, min zawnna tur Hlâng an siam tran mek e" a lo ti ta mai.! A mak ka tiin, ka hrilhhai angreng zawk hle mai a, ka lo va call sek mai bawk si a.
Ani lah kha Mizopa tak mai, tlawmngai bawk si, tawngtam lo tak a ni a. Thingah a tlak thu kha min hrilh mai bik lova, chuta karah ka mamawh a thawhpuipa VC phone theihn no min pek tumin thei leh thei lovin a lo tum ve ngar ngar mai a. Hlângah dahin an zawn haw a, Doctor lam ten an enfiah hnu chuan, a Khelruh te, a Nâkruhte a lo sawh khaw lo deuh a lo ni a, rei fe chu che hlei thei lovin Damdawiinah a awm zui nghe nghe a.
Ka lo va be sek kha ka inthiam lova, lehlam zawnga thlir chuan, a tuar chhel mang e aw ka ti a, ka thil dil min pek tuma a lo bei ve ngat ngat mai chu a mak zawk hial a. Midangte tan mi tangkai nih a, mite puihngai dinhmuna a awm lai pawhin, midang (kei) min pui tura theihtawp a lo chhuah chu a tlawmgngai thei ka ti a, ka ngaisangin, ka ngaihlu ta viau mai a.
Tunhnu, a damthat hnu pawh hian a kiangah ka la sawi fo thin a, Ani lah chu a nui deuh suk zel a, kan hlimpui zui phian a. A hlimawm zawngin kan sawi zui ta fo mai.
PAWL 12 FAIL
Mahse, beidawng mai lova zir zui tlat, an taimak leh tumruhna avanga mi hlawhtling a chhiar theih tur ni zui ta an awm nual mai. Pawl 12 a ka thutpui te pahnih pawh hi chutiang mi chu an ni a tih theih.
Ka thutpui thin Pu Vanlalnghaka Chhawnchhek Mizosoft neitupa, Aizawl FC leh NECS a, Technical lama an hotu pawimawh hi #Pawl_12 a fail ve tlat a. Tunah erawh hna a ngah lutuk hi, khawpui pakhatah chauh pawh inbengbel hlei thei lovin a teikual a ngai ta a, kan be hman meuh ta lo hial a ni ber e. Chutiang thovin kan tlar ami tho Dr David C. Vanlalfakawma Central KTP lama mi, Ramngaw, Mau (Bamboo) lam tupui leh zirbingtu pawh hi Pawl 12 a fail nawn hnuah a kaltluang dawn chauh a lo ni a, PhD a nei fel leh daih tawh a, a tuina lamah hna zahawm tak thawkin a bur leh ngar ngar tawh.
Fail hi zahthlakna lai awm mahse, beidawng lo ila, kum 5 pawh zir ila, kan pass leh miau chuan tu'n min hmusit ngawt thei bik lo. Kan pass ve miau a. A hnua kan pass leh miau chuan, fail hunlaite kha sawizui a nuam zawk thin. A zahtlak lai zawk tak chu, fail bawk, beidawng bawk nih kha a ni. Chuvangin, Pawl 12 fail te u, beidawng suh ang che u. Tuna tha taka pass te aia dinhmun sang zawk pawh hi in la luah thei chiang a nia.
Hetia Pawl 12 ka fail puite ka fak hian, Fail ka sawimawi tihna a ni lo a nia. Fail hnua beidawng lo zawk hi a ni ka sawi chu. Dik tak chuan, class a a thiam thei leh nungchang tha, fail pui kum pawha tha taka pass thei tlat khawpa mi taima leh thluak tha, thianpa Benjamin Hnamte (#KimKimi_pa) te hi e, tun hnu thleng pawhin an chhuanawm zui zel chu a ni e.
(Hei hi Facebook a ka wall a ka dah, ka copy paste a ni e)




